Tình ở trong thơ Vũ Thiên Kiều đang dần lắng lại. Hồn người trong trẻo lắm. Tôi nói thế, bởi trong văn chương, đặc biệt là thơ, tài tình mấy cũng khó giấu được lòng mình.
Trên trang web NVTPHCM, Vũ Thiên Kiều xuất hiện 17 chùm thơ, và bài viết này cũng chỉ gói trong phạm vi đó. Không biết “Nhà Cái” có ưu ái không chứ 17 chùm với trên 100 bài thơ theo nhiều thể lục bát, thất ngôn, tự do, thơ văn xuôi, là con số có thể gọi là “khủng”.
Cảm nhận đầu tiên của tôi về thơ Vũ Thiên Kiều là bản năng thơ rất mạnh, người viết như đang gấp gáp, đang thở dốc, cuống cuồng chạy trốn vào… thơ. Khó nói có bài nào trong 17 chùm kia là toàn bích nhưng trong cái sự chưa toàn bích ấy có những câu lấp lánh, toát ra nét riêng không lẫn vào thơ người khác.
“Mơ pháo vu quy, ngày không là thật
Tuốt sợi rơm vàng, giấc ngủ là đâu”
(Tìm về mùa gặt)
Mùa gặt rộn ràng, cắc cớ gì tác giả bỗng mơ pháo vu quy, mơ rồi gạt phắt đi “ngày không là thật”, đang “tuốt sợi rơm vàng” chợt vu vơ hỏi“giấc ngủ là đâu”. Tiếng pháo vu quy mơ hồ này xôn xao lắm, cả cái sợi rơm vàng vô thường kia nữa, nó khiến người ta muốn khóc.
“Kiệt con khát
Nghe nhịp tim lơ lửng
Này đá sỏi
Này hoa hồng
Và miên man dòng chữ"
(Vấn lòng)
“Anh có biết
Niềm đau cày xuôi ngược
Bong bong vỡ xuân thì mặn chát
Áp vào đất nghe mùa thương nức nở
Đầy hay vơi… mãi vùi dập kiếp người!”
(Anh có biết)
Nỗi đau “xuân thì mặn chát” là nỗi đaunhân tình, giả như không thủ thỉ, không trốn vào “miên man dòng chữ" mà gào thét lên thì lại không đau như thế. Thứ mà tôi gọi là riêng trong thơ Vũ Thiên Kiều là nghệ thuật chuyển hóa tâm trạng đột ngột nhưng không sốc. Đang “này đá sỏi/này hoa hồng” bỗng chuyển trạng thái “và miên man dòng chữ”, cũng tương tự như vậy đang “mơ pháo vu quy”, “tuốt sợi rơm vàng” là hành vi có thể nghe thấy trông thấy bỗng chuyển “ngày không là thật”, “giấc ngủ là đâu”, có thể cảm mà khó thấy bằng mắt thường. Tôi đồ rằng sự tài tình không phải do tác giả dụng ý như thế mà bởi sự dẫn dụ vô thức của bản năng. Thứ này thì không học được, trời cho ai thì người đó được mà thôi.
![](/admin/upload/file/KIEU 3.JPG)
Vũ Thiên Kiều & nhóm Linhk hương trình diễn tổ khúc Tổ quốc tại Ngày Thơ VN 2013
Xin trích thêm mấy câu thơ của Vũ Thiên Kiều.
“Cánh đồng A Phủ
lông chông mùa đá
Ngã ba đường vâm vấp núi trên vai
A Mỵ suối
cuộc bùa say gùi dốc
Men hòa men biển úp ngược lưng trời”
(Mong chiều)
“Khóc nữa đi cho mây mờ đỉnh núi
Cho đại dương mắc cạn giữa đồi trăng
Tơ mỏng manh duyên tình hờ hững gối
Hạt mưa sa bận bịu gót chân người”
(Không tình yêu)
Theo tôi thì cái “cuộc bùa say” trong “Mong chiều” ở đây có chút “làm duyên”. Đọc “men hòa men biển úp ngược lưng trời” của Vũ Thiên Kiềubất chợt tôi nhớ hình ảnh “úp mặt vào sông quê” của Lê Huy Mậu.
“Qua nửa đời phiêu dạt
Con lại về úp mặt vào sông quê
Ơi con sông dạt dào như lòng mẹ
Chở che con qua chớp bể mưa nguồn
Từng hạt phù sa tháng ba tháng bảy
Từng vị heo may trên má em hồng”
(Khúc hát sông quê - Lê Huy Mậu)
Người này“men hòa men biển úp ngược lưng trời” còn người kia “lại về úp mặt vào sông quê”, nhưng xem ra “úp mặt vào sông quê” thắm thiết và da diết hơn “biển úp ngược lưng trời” bởi nó hồn nhiên vô cùng.
Tình ở trong thơ Vũ Thiên Kiều đang dần lắng lại. Hồn người trong trẻo lắm. Tôi nói thế, bởi trong văn chương, đặc biệt là thơ, tài tình mấy cũng khó giấu được lòng mình.
“Đăng đăng túi gió vượt ngàn
Càn khôn nhũn thịnh màn màn sương vơ
Cái trơn bôi nhẫy cột cờ
Chạt chân trèo vẫn i tờ nôm na
Mộng mơn mảnh mắt Hằng Nga
Vay vo đáy giếng rì rà Cuội ơi
Dừng ư? Lỡ nhịp lên trời
Dốc treo cái đỉnh biện mời nhiêu khê…
Chuông rung tịnh tịnh lòng về
Cỏ mềm trải đợi…bờ đê phiêu bồng”
(Đỉnh)
Ý tứ của “Đỉnh” khá thâm hậu và gợi. Tôi không thích cụm từ “phiêu bồng” bởi vô tình nó làm cho bức tranh “Đỉnh” nhợt nhạt đi.