Thứ hai, 08/06/2026,


'Hương thơ Việt' - tập thơ dịch của nữ doanh nhân gốc Việt (24/11/2011) 
 
Michelle Phương Thảo yêu thích và dành thời gian chuyển ngữ các bài thơ Việt Nam nổi tiếng, từ cổ điển (Hồ Xuân Hương) đến Thơ Mới (Xuân Diệu, Hàn Mặc Tử) và hiện đại (Bùi Giáng). Chị là một doanh nhân người Việt sống tại California, Mỹ.
 
Với tập thơ dịch đầu tiên này, Michelle Phương Thảo chọn 20 bài thơ của các nhà thơ lớn như Bà Huyện Thanh Quan, Hồ Xuân Hương, Xuân Diệu, Huy Cận, Hàn Mặc Tử, Bùi Giáng, Lưu Trọng Lư… Trịnh Công Sơn là nhạc sĩ duy nhất xuất hiện trong tập với ca từ bài Cát bụi (A Realm of Return [Tên tiếng Anh theo bản dịch của Michelle Phương Thảo trong tập thơ Hương thơ Việt.]) được chuyển ngữ.
“Các nhà thơ lớn của Việt Nam sẽ rất vui nếu như có một người ở thế hệ thứ hai, là tôi, nói cho những trẻ em ở thế hệ thứ năm, thứ sáu, đang sống ở Mỹ, về họ. Đó chính là một trong những động lực thúc đẩy tôi dịch các tác phẩm thơ này ra tiếng Anh”, Michelle chia sẻ.
Người chuyển ngữ cũng không ngại chọn những bài thơ khó dịch, thậm chí tưởng như “không thể dịch được”, như Nhớ Rừng (A Reminiscence of the Jungle) của Thế Lữ. Đây là bài thơ mà Michelle rất yêu thích và chị đã suy nghĩ về bản dịch trong nhiều tháng trời, đến khi bắt tay vào dịch chỉ mất một buổi sáng chủ nhật.
Nhưng theo Michelle, tác phẩm khó dịch nhất là Ave Maria của Hàn Mặc Tử, chị mất 2 tháng để hoàn thành, nhưng rồi lại không công bố trong tập thơ lần này. Nữ tác giả cho biết dự định của chị không chỉ là một tập sách, chị muốn trong những năm sau sẽ công bố thêm nhiều tập thơ dịch nữa.
“Tôi không phải là nhà nghiên cứu hay dịch giả mà chỉ dành thời gian rảnh rỗi, chẳng hạn một buổi sáng chủ nhật yên tĩnh để chuyên tâm dịch thơ”, Michelle nói: “Lúc đọc một bài thơ, tôi cố gắng hiểu bài thơ hoàn toàn bằng tiếng Việt, điều đó rất khó vì ngôn ngữ Việt Nam rất đa nghĩa. Tôi thử ‘chui’ vào trái tim của nhà thơ để biết họ nghĩ gì. Tôi dành nhiều thời gian nghiền ngẫm, thậm chí khi lái xe đi làm, đầu óc vẫn không ngừng suy nghĩ. Tôi dịch khá đều đặn dù không phải bài nào cũng công bố. Tôi thường đăng lên Facebook khi dịch xong”.
Một số bản dịch tiêu biểu khác trong cuốn sách là Tiếng thu (The Sound of Autumn) - Lưu Trọng Lư, Thiếu nữ ngủ ngày (Day Sleeping Girl) - Hồ Xuân Hương, Một nửa trăng (A Half Moon) - Hàn Mặc Tử, Màu tím hoa sim (The Purple of Sim Flowers) - Hữu Loan.
Michelle cho biết nhà thơ Việt Nam mà chị yêu thích nhất là Hồ Xuân Hương, bởi sự độc đáo của thân phận người phụ nữ trong thơ bà. Vì thế, chị ấp ủ mong muốn thực hiện riêng một tuyển tập thơ dịch của “Bà Chúa thơ Nôm”. Chị kể, thơ Việt Nam được dịch ở Mỹ không nhiều và Hồ Xuân Hương là một trong số đó. Thế nhưng, bản dịch đã phát hành lại dịch sai sót nhiều.
Trong thời gian thực hiện tập thơ, Michelle đã lắng nghe đóng góp và những lời khuyên từ các nhà giáo như Giáo sư Quyên Di của trường Đại học Los Angeles, Giáo sư Nguyễn Hồng Cổn, Giáo sư Phạm Tình của khoa Ngôn ngữ học, Đại học KHXH&NV Hà Nội.
Tập thơ in với số lượng không lớn - hơn 200 cuốn, hoàn toàn không bán, hầu hết được mang tặng các sinh viên ở Hà Nội và TP HCM. Giữa tháng 11, Michelle Phương Thảo có buổi giao lưu với các sinh viên Đại học KHXH&NV Hà Nội để nói chuyện và tặng sách. Ngoài ra, mong muốn của tác giả là mang tặng tập thơ cho các độc giả nước ngoài, đặc biệt là những trẻ em người Việt ở nước ngoài để các em biết đến những tinh hoa của thơ ca Việt Nam.
 

Tuyển tập thơ song ngữ Việt - Anh Hương thơ Việt (Scent of Vietnamese Poetry) do Michelle Phương Thảo, Giám đốc trung tâm văn hóa mỹ thuật Việt Art Center tại bang California (Mỹ) tuyển dịch. Sách do NXB Dân Trí ấn hành.
Michelle Phương Thảo là một doanh nhân người Mỹ gốc Việt sinh sống tại quận Cam, bang California. Năm 2004, cô lần đầu tiên về thăm quê hương sau hơn 20 năm sống ở nước ngoài. Từ đó, cô ấp ủ mong muốn làm nhiều điều để quảng bá văn hóa Việt Nam ra thế giới.

Pham Mi Ly
(Nguồn: eVan.VnExpress)
Chia sẻ:                   Gửi cho bạn bè
Mỗi độc giả cũng là một tác giả
(Mời bạn cho ý kiến, cảm nhận và lời bình sau khi đọc bài viết trên)
Họ và tên  *
Địa chỉ  *
Email  *
Điện thoại  *
Nội dung (bạn cần sử dụng font chữ Unicode, có dấu; ghi đầy đủ họ tên, địa chỉ, email, điện thoại,... Nếu thiếu các thông tin đó, có thể chúng tôi sẽ từ chối cho hiển thị
 
Các bài khác: