* “Mẹ điên” là truyện ngắn "đẫm nước mắt" và có giá trị sâu sắc về chữ hiếu, chữ nghĩa của người con. Một truyện ngắn có sức ám ảnh lớn nhưng có một điều khiến tôi hoài nghi, dường như con đường đi của “Mẹ điên” dù dựng thành kịch nhưng với sách, nó vẫn "kén" người đọc?

- Tác phẩm “Mẹ điên”, cho dù được dựng thành kịch nói tại Trung Quốc nhưng vẫn được biết tới rộng rãi nhất dưới hình thức một truyện ngắn văn học mạng. Tại Việt Nam, số người đọc nó trên mạng qua bản dịch của Trang Hạ đã là con số triệu trở lên. Vậy rõ ràng, nó không kén người đọc, mà người đọc đã kén tác phẩm. Vì thế, “Mẹ điên” trở nên "hot" đến vậy! Song nếu đơn giản chỉ tính theo số lượng sách xuất bản, thì "Mẹ điên" lại thua kém mọi cuốn sách rẻ tiền kiểu như "người điên gây án" bày bán đầy các sạp ngoài đường.

* Đọc "Mẹ điên" chỉ thấy những khát khao, những yêu thương dồn nén, tích tụ và chỉ cần một ngọn lửa có thể thiêu cháy tất cả, cuốn đi tất cả những dồn nén ấy: Người vợ bị mẹ chồng hiểu lầm, vì nôn ọe do mang thai trong bữa ăn mẹ chồng nấu (Bài bút ký đầy nước mắt, truyện ngắn trong tập Mẹ điên), đứa con vì hổ thẹn mẹ Điên bẩn thỉu xấu xí đã phũ phàng với mẹ đẻ của mình (Mẹ điên)  vv...Phải chăng thông điệp của "Mẹ điên" , yếu tố nhân văn lớn hơn yếu tố câu khách, nên “Mẹ điên” tung hoành được trên mạng nhưng lại khó khăn đến với công chúng hơn?

- Ai cũng từng làm con, ai cũng từng có mẹ. Bởi vậy, đọc tên sách “Mẹ điên” không ít người đã chỉ trích tôi, thậm chí tỏ thái độ coi thường dịch giả trong khi bản thân họ chưa đọc một chữ nào. Những cảm nhận của người bình thường cũng sẽ ít nhiều ảnh hưởng tới cảm nhận của những người làm biên tập, xuất bản, mà sách tôi dịch lại là thứ sách để bán cho những người bình thường nhất. Tôi không dựng lên bức rào mặc cảm hoặc e dè, hiếu kỳ nào với người đọc, nhưng người đọc lại thường nghĩ đến những rào chắn về nhận thức khi mới cầm một cuốn sách bất kỳ nào đó lên tay. Tuy nhiên, lượng phát hành của "Mẹ điên" trên thị trường cũng không thua kém những cuốn sách văn học nước ngoài khác.

* Có nhà văn cho rằng sở dĩ "Mẹ điên" hay như vậy nhưng khi được Trang Hạ dịch thành sách và bán trên thị trường, cuốn sách dường như không được bán chạy như những cuốn sách trước của chị vì cái tội "nó không có những yếu tố giật gân, câu khách, thậm chí cái tên sách cũng hiền hơn rất nhiều so với cuốn: "Xin lỗi em chỉ là con đĩ". Chị có tiếc không khi cố công "bới rác" để tìm cho công chúng một tác phẩm đích thực?

- "Mẹ điên" ra mắt vào đúng thời điểm vô cùng nhạy cảm và khó khăn của cá nhân tôi. May tôi còn một nhóm độc giả trung thành, họ thương tôi, họ biết Trang Hạ có "Mẹ điên", họ đi mua. Phải hơn một năm rưỡi sau khi "Mẹ điên" được phát hành, bài giới thiệu điểm sách "Mẹ điên" đầu tiên mới xuất hiện trên báo, có lẽ đó là một ngoại lệ hiếm hoi trên thị trường sách hiện nay, khi mà một đầu sách văn học dù được quảng bá nhiều cũng chỉ bán chạy trong vài tháng đầu tiên.

* Điều khiến tôi hoài nghi chính là sức làm việc của chị, liều "doping" nào mà dịch giả Trang Hạ có thể cho ra mắt từng ấy tác phẩm trong một thời gian ngắn? Sự ra mắt nhiều tác phẩm dịch cùng một lúc có phải lí do khiến công chúng yêu văn chương gặp khó khăn khi chọn lựa tác phẩm nào của chị thật ưng ý để đọc?

- Tôi dành không nhiều thời gian để dịch sách, nhưng tốc độ dịch khá nhanh, một tối có thể dịch liên tục vài chục trang. Các tác phẩm tôi đã dịch đều có gì đó xứng đáng để độc giả tìm đọc, thậm chí đọc lại vài đôi lần. Bởi vậy tác phẩm văn học tôi đã dịch chỉ chừng hai nghìn trang, song nhiều độc giả trẻ rất chịu khó tìm đọc và phát tán nó tới bạn bè họ. Có điều, tôi dịch và đăng trên nhiều báo khác nhau nên độc giả nếu muốn theo dõi được toàn bộ những gì Trang Hạ dịch và viết, trong một tháng họ phải mua khá nhiều báo, tạp chí khác nhau còn sẽ phải tốn một số tiền... cũng khá khá.

* Đồng hành với vai trò dịch giả, Trang Hạ cũng mới sinh thêm em bé và  khá đắt sô với nhiều vai trò khác. Điều ấy có chi phối nhiều hiệu quả công việc của chị? Chẳng hạn như với mấy tập truyện ngắn gần đây của chị, thấy chị lười biếng xuất hiện với truyền thông hơn?

- Năm 2010, tôi dồn sức nhiều hơn cho công việc sáng tạo nên không có thời gian để dịch các tác phẩm văn học. Cụ thể, đầu năm 2010 tôi có vở kịch nói đầu tay "Xin lỗi, em chỉ là…" được công diễn tại Nhà hát Hòa Bình - TPHCM mỗi suất diễn đều có hơn nghìn khán giả. Tôi vừa ra mắt hai cuốn sách mới, bao gồm cuốn tiểu thuyết đầu tay "Chuyện kể dưới ngọn đèn đường" và cuốn tản văn "Đàn bà ba mươi" được các độc giả nữ đón nhận. Từ đầu năm đến nay, tôi viết gần một trăm bài tản văn, tạp bút, bài báo đăng trên các báo và tạp chí từ Nam ra Bắc. Từ 1-7-2010 tôi cũng đứng tên chủ trì nhiều chuyên mục dài kỳ trên tạp chí Lửa Ấm của báo Tiền Phong. Những công việc tôi làm đều đỏi hỏi năng lượng sáng tạo và thời gian đầu tư không nhỏ. Trong năm 2010, tôi cũng đón đứa con thứ ba chào đời.

* Dự định của Trang Hạ trong tương lai gần: Loạt truyện ngắn của chị sẽ mang thông điệp gì? Chị có chọn làm người "bới rác" hay sẽ chọn một tác phẩm chỉ cần "câu khách" là đủ?

- Tôi vừa đặt bút ký một "hợp đồng khung" xuất bản với một đơn vị nên chắc chắn số lượng trang sách ra mắt trong năm 2011 sẽ buộc phải… nhiều bằng ba năm qua cộng lại. Cụ thể, cuốn "Yêu nữ quầy Bar" (tên gốc "Cho em xin một điếu thuốc") do tôi tổ chức bản thảo (dịch giả Lê Đỗ Nga Linh, Cty sách Văn Việt phát hành) sẽ ra mắt trong tháng 1-2011.

* Cảm ơn Trang Hạ, chúc chị vui vẻ và hạnh phúc!

Thủy Anna thực hiện

(Nguồn: Báo Pháp luật & Xã hội)